{"id":2419,"date":"2026-03-17T07:48:00","date_gmt":"2026-03-17T07:48:00","guid":{"rendered":"https:\/\/heritage.gov.mk\/?p=2419"},"modified":"2026-03-17T09:36:37","modified_gmt":"2026-03-17T09:36:37","slug":"%d1%80%d0%b5%d0%b7%d1%83%d0%bb%d1%82%d0%b0%d1%82%d0%b8-%d0%be%d0%b4-%d0%ba%d0%be%d0%bd%d0%b7%d0%b5%d1%80%d0%b2%d0%b0%d1%82%d0%be%d1%80%d1%81%d0%ba%d0%b8-%d0%b8%d1%81%d1%82%d1%80%d0%b0%d0%b6%d1%83","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/heritage.gov.mk\/al\/2026\/03\/17\/%d1%80%d0%b5%d0%b7%d1%83%d0%bb%d1%82%d0%b0%d1%82%d0%b8-%d0%be%d0%b4-%d0%ba%d0%be%d0%bd%d0%b7%d0%b5%d1%80%d0%b2%d0%b0%d1%82%d0%be%d1%80%d1%81%d0%ba%d0%b8-%d0%b8%d1%81%d1%82%d1%80%d0%b0%d0%b6%d1%83\/","title":{"rendered":"Rezultatet e k\u00ebrkimeve konservuese dhe mbrojtjes s\u00eb drejtp\u00ebrdrejt\u00eb t\u00eb publikuara n\u00eb nj\u00eb p\u00ebrmbledhje nd\u00ebrkomb\u00ebtare"},"content":{"rendered":"

Doli nga shtypi p\u00ebrmbledhja kushtuar an\u00ebtares korresponduese, prof. dr. t\u00eb Shkencave t\u00eb artit, Ivanika Gergova. Libri \u201cHistoria e artit si thirrje\u201d p\u00ebrmban punime shkencore kushtuar nj\u00eb prej studiuesve m\u00eb t\u00eb shquara bashk\u00ebkohor\u00eb n\u00eb historin\u00eb e artit bullgar, prof. dr. Ivanika Gergova, an\u00ebtare korresponduese e Akademis\u00eb Bullgare t\u00eb Shkencave. Libri \u00ebsht\u00eb botuar me rastin e 70-vjetorit t\u00eb lindjes s\u00eb saj dhe p\u00ebrmbledh k\u00ebrkime nga fusha t\u00eb ndryshme t\u00eb shkencave humane (historia e artit, historia, filologjia, antropologjia kulturore, folkloristika etj.).<\/span><\/p>\n

Autor\u00ebt e punimeve jan\u00eb studiues nga Bullgaria, Maqedonia e Veriut, Greqia, Serbia, Polonia, Rumania, Rusia etj. Botimi \u00ebsht\u00eb p\u00ebrgatitur nga nj\u00eb ekip i Institutit p\u00ebr K\u00ebrkime t\u00eb Artit pran\u00eb Akademis\u00eb Bullgare t\u00eb Shkencave.<\/span><\/p>\n

N\u00eb lib\u00ebr \u00ebsht\u00eb botuar edhe nj\u00eb punim i dr. Jehona Spahiu Jan\u00e7evska, historiane e artit, k\u00ebshilltare p\u00ebr konservim \u2013 specialiste p\u00ebr trash\u00ebgimi artistike nga periudha bizantine dhe pasbizantine (shek. IX\u2013XVIII) n\u00eb Departamentin e trash\u00ebgimis\u00eb artistike, Sektori p\u00ebr k\u00ebrkime dhe projektim konservues t\u00eb trash\u00ebgimis\u00eb kulturore t\u00eb paluajtshme n\u00eb Qendr\u00ebn Komb\u00ebtare t\u00eb Konservimit \u2013 Shkup.<\/span><\/p>\n

Titulli i punimit \u00ebsht\u00eb \u201cIkonat dhe ikonostasi i kish\u00ebs Sh\u00ebn Gjergji Fitimtari n\u00eb Nagori\u00e7an t\u00eb Ri\u201d. Punimi \u00ebsht\u00eb rezultat i k\u00ebrkimeve konservuese t\u00eb realizuara me q\u00ebllim p\u00ebrgatitjen e projekteve p\u00ebr konservim dhe restaurim. K\u00ebto aktivitete, dhe ve\u00e7an\u00ebrisht mbrojtja e drejtp\u00ebrdrejt\u00eb, u realizuan plot\u00ebsisht dhe me sukses nga ekipi profesional i Qendr\u00ebs Komb\u00ebtare t\u00eb Konservimit \u2013 Shkup, n\u00eb periudh\u00ebn nga 2018 deri 2023.<\/span><\/p>\n

K\u00ebrkimet konservuese, p\u00ebrgatitja e projekteve p\u00ebr konservim dhe restaurim, si dhe mbrojtja e drejtp\u00ebrdrejt\u00eb, p\u00ebr shkak t\u00eb numrit t\u00eb madh t\u00eb veprave, shtrirjes s\u00eb nd\u00ebrhyrjeve dhe kompleksitetit t\u00eb pun\u00ebs, u ndan\u00eb n\u00eb tri faza gjat\u00eb nj\u00eb periudhe pes\u00ebvje\u00e7are. Drejtuese e k\u00ebrkimeve konservuese dhe projekteve ishte dr. Jehona Spahiu Jan\u00e7evska, historiane e artit dhe k\u00ebshilltare p\u00ebr konservim, nd\u00ebrsa drejtuese e mbrojtjes s\u00eb drejtp\u00ebrdrejt\u00eb ishte mr. Nevenka Veli\u00e7kovska, piktore dhe k\u00ebshilltare p\u00ebr konservim. N\u00eb realizimin e aktiviteteve mor\u00ebn pjes\u00eb edhe persona t\u00eb tjer\u00eb, dhe p\u00ebrve\u00e7 an\u00ebtar\u00ebve t\u00eb ekipit profesional, t\u00eb gjith\u00eb t\u00eb p\u00ebrfshir\u00ebt jan\u00eb p\u00ebrmendur me em\u00ebr n\u00eb punim. <\/span><\/p>\n

Nd\u00ebrhyrjet jan\u00eb kryer me p\u00eblqimin dhe bekimin e e Hir\u00ebsis\u00eb s\u00eb Tij Mitropolitit t\u00eb Kumanov\u00ebs dhe Osogov\u00ebs, z. dr. Grigorij (Nasteski)<\/a>, nga Dioqeza Kumanov\u00eb\u2013Osogov\u00eb<\/a>. Aktivitetet jan\u00eb realizuar me mjete financiare t\u00eb miratuara dhe t\u00eb dh\u00ebna nga Ministria e Kultur\u00ebs dhe Turizmit<\/a>.<\/span><\/p>\n

K\u00ebrkimet konservuese dhe sidomos mbrojtja e drejtp\u00ebrdrejt\u00eb kuror\u00ebzohen pik\u00ebrisht me k\u00ebt\u00eb punim kushtuar konstruksionit t\u00eb ikonostasit dhe ikonave t\u00eb kish\u00ebs Sh\u00ebn Gjergji Fitimtari n\u00eb Nagori\u00e7an t\u00eb Ri. Ikonostasi i lart\u00eb p\u00ebrb\u00ebhet nga tri zona, n\u00eb t\u00eb cilat jan\u00eb vendosur ikonat. Mbi hyrjen qendrore \u00ebsht\u00eb sh\u00ebnuar viti 1872 dhe emri i administratorit t\u00eb kish\u00ebs Krste Axhin. N\u00eb disa prej ikonave jan\u00eb ruajtur mbishkrime nga t\u00eb cilat m\u00ebsohen emrat e dhuruesve, si dhe firmat e dy piktor\u00ebve (ikonograf\u00ebve) nga Dibra, Veno dhe Zafir, t\u00eb cil\u00ebt i kan\u00eb pikturuar ikonat nd\u00ebrmjet viteve 1868 dhe 1873.<\/span><\/p>\n

P\u00ebrve\u00e7 pjes\u00ebmarrjes s\u00eb k\u00ebtij tandemi piktor\u00ebsh, n\u00eb disa ikona v\u00ebrehet edhe dora, p\u00ebrkat\u00ebsisht gjuha piktorike e tre piktor\u00ebve t\u00eb tjer\u00eb, gj\u00eb q\u00eb sugjeron se n\u00eb ikonostas kan\u00eb punuar gjithsej pes\u00eb piktor\u00eb n\u00eb periudha t\u00eb ndryshme kohore. Nj\u00eb pjes\u00eb e ikonave i kemi atribuar v\u00ebllez\u00ebrve Petar dhe Anastas (Na\u00e7e) Nikolovi nga Velesi, nd\u00ebrsa piktori i pest\u00eb mendohet t\u00eb jet\u00eb Teodosij nga Velesi. Ikonostasi \u00ebsht\u00eb punuar dhe kompletuar n\u00eb periudh\u00ebn 1868\u20131884.<\/span><\/p>\n

Publikimi i k\u00ebtij punimi n\u00eb nj\u00eb p\u00ebrmbledhje shkencore nd\u00ebrkomb\u00ebtare paraqet nj\u00eb kontribut t\u00eb r\u00ebnd\u00ebsish\u00ebm p\u00ebr mbrojtjen, studimin dhe vler\u00ebsimin e trash\u00ebgimis\u00eb artistike t\u00eb shekullit XIX n\u00eb territorin e Maqedonis\u00eb. Nj\u00ebkoh\u00ebsisht, punimi konfirmon rolin e Qendr\u00ebs Komb\u00ebtare t\u00eb Konservimit \u2013 Shkup si institucion udh\u00ebheq\u00ebs dhe qendror n\u00eb fush\u00ebn e mbrojtjes s\u00eb trash\u00ebgimis\u00eb kulturore, puna profesionale dhe shkencore e s\u00eb cil\u00ebs sjell njohuri t\u00eb reja dhe promovimin e tyre n\u00eb hap\u00ebsir\u00ebn nd\u00ebrkomb\u00ebtare shkencore.<\/span><\/p>\n

P\u00ebrgatiti: dr. Jehona Spahiu Jan\u00e7evska
\nFotografi: Igor Kavkaleski, Nevenka Veli\u00e7kovska, Jehona Spahiu Jan\u00e7evska<\/span><\/p>\nngg_shortcode_0_placeholder\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

Doli nga shtypi p\u00ebrmbledhja kushtuar an\u00ebtares korresponduese, prof. dr. t\u00eb Shkencave t\u00eb artit, Ivanika Gergova. Libri \u201cHistoria e artit si thirrje\u201d p\u00ebrmban punime shkencore kushtuar nj\u00eb prej studiuesve m\u00eb t\u00eb shquara bashk\u00ebkohor\u00eb n\u00eb historin\u00eb Read More<\/a><\/p>\n","protected":false},"author":3,"featured_media":2449,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"ngg_post_thumbnail":0,"footnotes":""},"categories":[39,41,38,20],"tags":[],"class_list":["post-2419","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-konzervacija","category---2025","category-kulturno-nasledstvo","category-20"],"translation":{"provider":"WPGlobus","version":"3.0.2","language":"al","enabled_languages":["mk","en","al"],"languages":{"mk":{"title":true,"content":true,"excerpt":false},"en":{"title":false,"content":false,"excerpt":false},"al":{"title":true,"content":true,"excerpt":false}}},"aioseo_notices":[],"aioseo_head":"\n\t\t\n\t\n\t\n\t\n\t\n\t\n\t\t\n\t\t\n\t\t\n\t\t\n\t\t\n\t\t\n\t\t\n\t\t\n\t\t\n\t\t\n\t\t\n\t\t\n\t\t\n\t\t\n\t\t\n\t\t\n\t\t